Search Results

[vn] Cuộc sống hiện đại cũng rất 'hại điện'. Từ khi tui có chiếc máy tính để bàn đầu tiên để học và (tất nhiên có) chơi, sớm sau đó tui phải đeo kính cận vì mắt giảm thị lực từ việc dùng máy tính liên tục kéo dài. Có những ngày mắt tui mệt và mỏi tới mức tui không thể sinh hoạt bình thường, nhất là về cuối ngày. Tui từng thử tham gia vận động ngoài trời lẫn nghỉ nhiều lần trong ngày (đứng lên ngồi xuống, ngó ngang liếc dọc), tuy nhiên tui không thoát khỏi viễn cảnh nhìn chằm chằm vào màn hình mỗi ngày càng nhiều. Đây tất nhiên là lựa chọn của cuộc sống mỗi người, cơ mà chối từ tiện ích của thiết bị điện tử nói riêng và đồ công nghệ nói chung thì quả là một quyết định khó khăn khi sự tiện dụng mà chúng mang lại thật khó cưỡng. Đâu là điểm cân bằng cho cuộc sống đây ?! - Tui phân vân.

CDTK #1 Chả là có 1 phụ nữ gửi nhầm tiền cho tui do nhầm số điện thoại (ở Pháp có chế độ chuyển khoản bằng địa chỉ là số điện thoại). Sau khi gọi báo tui, tui cũng cảnh giác kiểm tra tính chân thực của vấn đề rồi mới chuyển khoản lại giúp cho bả. "Tui biết là lỗi tui, làm phiền anh, giờ chỉ trông mong vào lòng tốt bụng của anh để giúp tui nhận lại tiền.." - bả tha thiết trong cuộc gọi. (Ngoài lề: Quy tắc là nên kiểm tra số dư có vào tài khoản chưa, và báo nhân viên ngân hàng (bên Pháp có hệ thống 1 kèm 1: một nhân viên theo sát một (hay nhiều) khách hàng, gọi là conseilleur bancaire, người theo dõi và làm việc với khách hàng đầu tiên mỗi khi có việc hay vấn đề phát sinh, kiểu như bác sĩ gia đình á) ). Bẵng 1 tháng sau, tui mới tá hỏa khi thấy tui gửi trả bả tận 2 lần, tức tui bị mất tiền mà lỗi do tui. Sau khi tui tự chuyển khoản thì phía ngân hàng bả cũng dc bả yêu cầu ngân hàng tui hủy chuyển khoản đã nhận trước đó. Tui gật đầu cho phép khi conseilleur hỏi mà bị hiểu lầm, tui tưởng được hỏi để thông qua chuyển khoản tui tự làm (kiểu double check từ ngân hàng), chứ không phải cho chuyển khoản ban đầu của người phụ nữ kia. Thế là tui quýnh quáng gọi lại, nhắn tin để nhờ gửi lại. May là từ đầu đã là người thật việc thật, nên bả cũng tự gửi lại ngay, sau 1 ngày cẩn thận check bên ngân hàng xem thực hư ra sao và liệu ngân hàng có cần can thiệp không. Thế là tụi tui cảm ơn nhau, hình như ai cũng thấy ấm lòng mà không phiền hà gì 🥰. -- Về Chuyện đời tui kể : một mini series kể chuyện đời sống mà tui trải qua, thường liên quan tới khía cạnh đạo đức và tui muốn dành một nơi để tôn vinh những nghĩa cử và ý niệm đẹp trong đời. Một đóa hoa ngát hương có thể làm nên một ngày mới tươi vui của một hay nhiều người trong thế giới hỗn độn này. Vì chẳng ai có thể dạy ai khác về đạo đức, nhưng ta luôn có lựa chọn để làm sao tử tế nhất có thể. Tui cũng sẽ kể bằng 3 thứ tiếng (Việt, Anh và Pháp) để có nhiều góc nhìn đa văn hóa vì đây là môi trường tui đang sống (người Việt sống ở Pháp thích nói tiếng Anh 😁).

Ủa, có lộn hông? Hông, tui chưa bị lẫn nha mí bạn. Dù đang bước qua tuổi tam tuần nhưng tui lại muốn viết cho 10 năm tới. Tui vốn tự cảm thấy mình già tới tuổi ‘dê non’ (35) trong suy nghĩ rồi đó, còn 30 năm sinh trưởng thể xác thì chỉ là con số trên giấy tờ hành chính chứ nó không có ý nghĩa gì lắm với tui. Phần khác, là vì thường ngày tui không thích gặm nhấm chuyện quá khứ, mà lại thích dấu giếm chuyện hiện tại và chuộng kể chuyện tương lai nên mốc 40 mới là thời đoạn tui muốn viết hơn hết, kà kà.. À mà vô dịp này mà không đá động gì tới sinh nhật 10 tuổi lần thứ 3 thì cũng kỳ, thôi thì dành vài dòng viết vẩn viết vơ nào. Tuổi 30 đẹp lắm ! Không đẹp kiểu hồn nhiên khi lên 10, cũng không kiểu thanh xuân rạng ngời như hồi 20, mà là đẹp kiểu nhu mì, như trái chín cây, như hoa thơm mùi mẫn. Người ở nửa đường của "60 năm cuộc đời" ắt không còn lăn tăn như hồi trẻ trâu, cũng chưa "sầu vương cao vời vợi" ở phía bên kia sườn đồi. Một độ tuổi cân bằng, khi sức khỏe đã phần hao mòn, thời gian đã dần vơi bớt và tiền bạc cũng từng đi ra đi vô nhưng nếu đã cố gắng và thêm phần may mắn, lượng chuyển dịch sẽ vừa đủ để bạn mỉm cười thầm cảm ơn quá khứ cho bạn trưởng thành như ngày hôm nay và nhếch mép, xắn tay áo chuẩn bị tiếp cho cơ đồ tương lai. Sẽ bớt đi hoặc không còn những đêm trắng ăn chơi trác táng, mà bạn biết quý giấc ngủ và sinh hoạt điều độ hơn. Bạn biết rõ hơn mình cần ăn gì, uống gì để giữ cơ thể cường tráng lành mạnh, biết hạn chế hay nói không với những đồ ăn thức uống mang tính phá hoại long thể ngọc ngà vì hồi đó thử cũng thử rồi, lụy cũng đã lụy rồi, giờ ta chấn chỉnh lại chứ sau này đổ bệnh thì tiền chữa chưa chắc trả nổi, mà chữa xong chưa chắc lành lặn như xưa - như chưa hề có cuộc bạo bệnh nào. Ví như mì ăn liền rẻ và ngon đó nhưng ít giá trị dinh dưỡng và chứa lắm chất điều vị, bảo quản và muối. Nước ngọt thì uống cho đã cái miệng chứ cơ thể không vui vì lượng đường vô ý vô tứ nạp vào, dù là sugar-free hay zero-sugar gì gì thì chất tạo ngọt thay thế cũng không bổ béo gì. Thực phẩm nấu nướng thì ngoài nguồn gốc sạch thì cũng phải biết chế biến đúng cách để món ăn vừa ngon, vừa giữ được dưỡng chất ban đầu mà không sinh phụ phẩm độc hại. Cơm cháy thơm đó nhưng đừng ăn cháy quá. Bột nêm cho vị thêm nồng nàn nhưng cũng lắm chất tạo ngọt và hương liệu tổng hợp. Bớt tiêu thụ đồ ăn công nghiệp, xắn tay lăn vào bếp tự nấu hay ăn hàng quán có chọn lọc hơn đi ! - Tui nay tự nhủ. Có người biện luận rằng, do hoàn cảnh phải chấp nhận chế độ ăn uống như vậy (tức kém lành mạnh) chứ có tiền sẽ ăn ngon liền. Ah không, tui chỉnh chút nhé. Ăn ngon (hiểu nôm na là đồ đắt tiền, quý hiếm) không luôn đồng nghĩa với lành mạnh. Rau củ, thịt thà, tinh bột sẵn có ở mọi nơi và dễ tiếp cận với mọi đối tượng. Hà cớ gì vịn vào lý do mình chưa sẵn sàng thay đổi tư duy để biện minh nhu nhược cho thói quen cũ còn chưa tốt. Tui từng như thế, nhưng tui chọn khác ở thái độ. Tui thừa nhận mình đã có thói quen chưa tốt và tui cần thời gian để thay đổi, cùng với quá trình tích lũy tiền đề (kiến thức, nhận thức, điều kiện kinh tế) để thực hiện bước nhảy đổi mới đó. Như một đứa em từng chia sẻ với tui, khi nhận thức ra rồi thì “thà em ăn ít mà lành còn hơn ăn nhiều mà toàn thứ tiềm ẩn nguy hại cho cơ thể”, dẫu về ngắn hay dài hạn. Sẽ không còn những lúc vô định đi lang thang, làm vu vơ hời hợt để thời gian trôi qua vô ích. Sẽ không còn dư dả thời gian để trải nghiệm mọi thứ mà giờ cần chọn lọc điều đáng để thử, hay cần sắp xếp ưu tiên. Đơn giản là, tuổi trẻ ta đã từng đánh mất nhiều thời gian để nay học được giá trị vô giá của nó và cách sử dụng nó hiệu quả. Chả cần con số tròn trĩnh 30 đến thúc ta sống trách nhiệm và tôn trọng thời gian của mình và người khác, chỉ là vì ta đã thấy khá đủ bài học trong quá khứ của chính mình và người khác, nên đây là tuổi vừa tròn để hành động. Hành động tạo ra giá trị gì đó sau ngần mấy mươi năm tích lũy (nôm na là thành quả, thành công), hành động để giữ gìn giá trị hiện có rồi phát triển bản thân theo hướng mình mong muốn (nôm na là thực hiện hoài bão), và hành động để biết mình còn sống, còn tư duy (nôm na là nỗi sợ phí thời gian). Thời gian là món đồ đa giá khi mà ai cũng có nhưng giá trị sử dụng rất khác nhau. Chỉ khi hiểu được điều này, ta mới không thấy lạ vì sao 'người lớn' hay ngại làm phiền người khác, hay rất cảm kích thời gian và công sức người khác dành cho mình dù là điều nhỏ nhoi nhất (điều cơ bản ở xã hội phát triển cao hơn như nước Pháp lại hay bị đánh đồng là khách sáo, cả nể hay xuề xòa cho qua ở quê nhà). Khi đủ trải nghiệm, bạn sẽ nhận ra không ai đủ trách nhiệm để phán xét người khác về cách dùng thời gian tốt nhất, ngay cả sếp nơi công sở hay thằng/con bạn thân của mình. Mỗi con người có đoạn đường riêng để đi, và không đoạn nào của người này trùng khớp hoàn toàn với đoạn của người khác ở thời điểm nhất định. Vậy chi, thay vì xét nét phê phán, hãy khuyến khích nhau một tâm niệm: làm quái gì cũng được, miễn việc đó hôm nay khiến ta trở nên tốt hơn phiên bản của ta ngày hôm qua. Tốt hơn bao hàm hiểu biết hơn, kỹ năng hơn, yêu thương hơn, cảm thông hơn, v.v. vốn là những giá trị tích cực và tốt đẹp nên rèn luyện. Khuyến khích và nói với nhau những lời động viên tốt đẹp thường bị bão hòa trong cuộc sống thường nhật và vô tình bị xem là thảo mai, xã giao; thế nhưng, người biết mình biết ta sẽ điều chỉnh được họ cần bao nhiêu lời khen và chê trong những hoàn cảnh nhất định. Dù sao, hành động tử tế dịu dàng vẫn dễ được tiếp nhận hơn là mấy cha thẳng đuột, mấy mẹ xát muối vào tim, nhể?! Người trẻ hay sợ mắc sai lầm, đi sai hướng, luôn ngờ vực tương lai. Người già càng sợ điều đó, dù được hơn là ở tầm nhìn rõ và lòng kiên định. Vì họ có nhiều thứ và thứ có giá trị hơn để mất, cũng như bản thân không dễ vực dậy như hồi trẻ. Thứ duy nhất đủ mạnh để dẫn lối tụi trẻ là niềm tin (còn với người già là trải nghiệm). Tin vào bản thân mình, tin vào tương lai tươi sáng, nơi mình sẽ góp công định hình nó. Tui từng thấy rất nhiều bạn trẻ tự ti (đa phần rơi vào người có văn hóa phương Đông; người phương kia đỡ hơn nhưng vẫn có những vấn đề khác nghiêm trọng không kém). Biểu hiện thì có vô vàn: thấy kém bạn bè trang lứa là tự ti, thấy người lớn hơn mình chững chạc thành công lại tự ti, thấy đàn em giỏi này giỏi kia lại tự ti bội phần, không thấy gì (mất định hướng) cũng đâm ra tự ti vô độ. Tự ti, ở mức độ vừa phải, là động lực tốt cho cố gắng và vượt qua giới hạn bản thân. Nhưng sẽ rõ khổ nếu bạn không kiểm soát được nó. Kiểm soát kém lại là một điểm yếu phổ biến ở người trẻ.. Dù ở mức độ nào, còn trẻ mà không chịu khó vấp ngã rồi đứng dậy, trải nghiệm đủ hỉ nộ ái ố thì về già, dù chớm chớm mới 30, cũng có thể dễ hư thân, nết còn hay mất thì tùy vào duyên số. Ba tui hay nói một câu ngắn gọn mà thâm thúy vô cùng, càng sống lâu qua thăng trầm càng thấm: “Cực trước, sướng sau”. Tui thì diễn dịch rằng, chẳng có gì đảm bảo tương lai sung sướng gì sất, chỉ là từ hôm nay biết cố gắng nỗ lực hết mình thì chí ít tương lai tiên lượng không quá xấu, mình không rơi vào ngõ cụt, đường cùng; vậy là mừng gồi, có ý chí phấn đấu thì từ từ sẽ đi lên. Sẽ không còn những bước loay hoay đi kiếm giá trị bản thân, vì nay bạn biết rõ mình có những giá trị gì và nên đặt, dùng chúng ra sao. Đã qua rồi thời bạn tự vấn mình giỏi gì dở gì, hay tại sao người khác làm tốt một việc mà mình làm hoài cũng chẳng thấy đâu vào đâu, và ngược lại. Với điều kiện thời măng non bạn đã chịu khó dành thời gian và công sức để rèn luyện, thì nay tre già dặn hơn bạn sẽ nhận ra dù mọc ngả nghiêng, trái phải hay cong vẹo thì bạn, cũng như người khác, vẫn là một cây tre hoàn chỉnh góp thành nên một rừng cây thơm mát. Hãy tin vào khả năng bạn có và phát huy không ngừng, chớ để dòng đời đẩy đưa, đẩy con cá lên bờ để rồi đánh giá nó bằng khả năng leo cây. Cuộc sống có vô vàn giá trị tốt đẹp để đề cao. Một khi bạn xây được cho mình một phần trong số đó, bạn cũng sẽ thấy nơi giá trị của người khác ở đâu. Giá trị tốt đẹp nào cũng đáng quý, bạn dần học được cách chấp nhận sự khác biệt, của bản thân, của người khác, để hòa vào dòng chảy của sự sống muôn màu, sống hòa hợp cùng với người khác, với xã hội. Thoát ly khỏi xã hội nơi tui sinh ra, tui được thấy thế giới thực rộng lớn mà nhân sinh quan trước đó từng bị bó buộc. Mọi câu đúc kết triết lý cũng chỉ là sự quan sát trên một góc nhìn nhất định, chớ có đúng sai tuyệt đối. Ví như, hành vi hô hào “Người Việt cực yêu nước và rất chuộng hòa bình” dễ bị diễn dịch thành “các dân tộc khác không biết hay kém tinh thông hơn về khía cạnh này, chỉ có người Việt mới có để tự hào.” Phải đi xa thì mới thấy sự khác biệt là tất yếu, mới biết khác ở đâu và học cách chấp nhận sự đa dạng biểu hiện của một ý niệm, rằng dân tộc khác cũng biết yêu nước theo cách của họ, và chỉ một cánh chim bồ câu thì không làm nên hòa bình. Thật không dễ để định hình bản thân nội tại (hiểu mình), để rồi lại tiếp tục không dễ để định hình vị trí của mình với các cá thể khác (hiểu xã hội). Âu đây cũng là các bước thiết yếu để xây dựng một con người, ai cũng cần đi qua để hướng tới trình độ hiểu biết cao nhất có thể. Khi ấy, bình yên trong tâm thức ắt ngự trị. Người trẻ hay nghi ngờ giá trị của mình, còn người già thì hay khư khư giữ với tâm lý e ngại làm mới bản thân. Khi còn trẻ người non dạ, cách tạo giá trị duy nhất cho bản thân là học hỏi và tích lũy. Nhưng vì thời gian học ngắn ngủi và thiếu trải nghiệm, kiểm chứng, những giá trị mà người trẻ mới kiến tạo thường dễ bị lung lay, biến tướng bởi sóng đời dồi dập. Tui có một đứa em quý như con gái nuôi vì nó có những giá trị đẹp mà xã hội này (ở Việt Nam lẫn Pháp) thiếu nhiều và hay bị cho vào quên lãng. Điển hình là dù còn trẻ nhưng rất biết lắng nghe đúng cách, đồng thời, nó muốn tìm một tình yêu trong sáng, không nhiều tính toán, nghĩ suy. Không phải ngây thơ như hồi cấp 3, cũng không phải đầy hỉ nộ ái ố nhưng một cuộc hôn nhân vốn dĩ cần vậy. Nó muốn ở giữa, một tình yêu yên bình, chân thành và lành mạnh. Suy cho cùng, đó là một ý niệm đẹp, nhưng vì còn thiếu trải nghiệm, khái niệm tình yêu đó chưa được định nghĩa hoàn chỉnh trong tâm thức của nó. Nó đã yêu như cách nó muốn, yêu một người như nó có thể tìm, nhưng nó không để kiểm soát được tất cả. Người yêu nó sẽ có lúc không còn là chính mình, nó bỗng điên dại, tức tối. Người yêu nó sẽ có lúc phạm sai lầm, nó không chấp nhận được, không biết tha thứ ra sao. Người yêu nó tổn thương nó, nó đau lòng như thể Trái Đất ngừng quay, lại hóa điên dại. Ấy là chưa kể tới những lúc nó chẳng còn hiểu mình, cư xử phải quấy cứ rối tung cả lên, rồi về trách mình trách thân. Sau những cú sốc tâm lý, nó quay ngược lại chất vấn bản thân: do nó đã làm gì sai? Nó biết nó còn trẻ, sẽ còn nhiều cái tôi để điều chỉnh và hành vi bồng bột để tiết chế nhưng nó dần hoài nghi về sự tồn tại của tình yêu mà nó từng hiểu biết và tin tưởng. Chẳng lẽ nó cần ma lanh hơn trong tình yêu để tìm đúng người, đúng thời điểm? Mà nếu đã ma lanh thì xuất phát điểm đã khác đi rồi, biết đường tình duyên sẽ đi tới đâu với tâm niệm mới này? Vân vân và mây mây.. ôi tuổi trẻ, tui chép miệng. Thôi cứ chọn một con đường mà mình ở hiện tại thấy ổn nhất, rồi cứ đi và học hỏi tiếp chứ biết sao. Con đường màu hồng chưa bao giờ là lối đi của những người trưởng thành, dày dặn kinh nghiệm. Tui cũng từng thế. Cũng phải tốn thời gian, mạnh dạn để tâm hồn mong manh bị chà xát thì mới tu luyện ra một trái tim pha lê, kim cương cứng cáp hơn nhưng vẫn muốn giữ được nét đẹp sơ khai thuở ban đầu. Có một câu chuyện tương tự, rằng từ nhỏ tui được nuôi dạy với phép tắc tôn trọng người lớn tuổi và vai vế trong gia đình. Mọi chuyện có lẽ đã đi vào guồng trôi chảy nếu tui không gặp những người lớn khốn nạn, mất nết mà lẽ thường tui phải một hai dạ thưa và tôn kính. Ở độ tuổi 23, khủng hoảng giá trị nhân văn bắt đầu. Tui ương bướng tự hào khi mình phát hiện ra lỗ hổng văn hóa, và sau này có quen biết ai lớn tuổi hơn thì thái độ mặc định tôn kính không còn, mà thay bằng dò xét và cầm chừng (ở mức xã giao như xã hội nơi tui tá túc - Pháp) đến khi xác định chắc chắn họ có giá trị để mình thực sự muốn tôn kính tự nguyện. Tui cãi lý với ba mẹ, rằng không phải cứ hễ gặp người lớn tuổi hơn, hay cứ là cô dì chú bác trong nhà thì mặc định phải nể trước. Còn nhỏ tuổi hơn mình thì sao? Liệu ta cũng tự cho mình đặc quyền được nể khi mà hai bên chưa biết nhau? Thậm chí biết nhau rồi thì đã sao, khi ai cũng có cái hay của riêng mình chứ, cớ gì ta không thể nể nhau một cách công bằng và tự nguyện? Nói thế không có nghĩa tui cổ súy cho sự nổi loạn (cách tân?!) và cái tôi quá lớn của tuổi trẻ. Tui tin giữ thái độ tôn trọng là đủ, còn kính nể lại là câu chuyện khác. Vài năm sau, cái bướng bỉnh trẻ trâu cũng lắng dần, rằng mình biết cảm thông hơn, hiểu chuyện hơn. Hiểu rằng ai cũng có giá trị nhất định, có thể mình chưa nhìn ra. Hiểu rằng chắc họ có giá trị ở mức nào đó mà mình chưa đánh giá đúng mực. Thậm chí hiểu rằng, dù giá trị rõ mồn một trống rỗng hay lệch lạc, thì đây là lúc họ cần mình giúp khai phá bản thân và tìm hướng đi tốt hơn. Pay it forward ! Tự mình tui cũng không thể nhận ra giá trị nào nên xây dựng và nhận thức vị trí giá trị đó ở đâu trong xã hội. Tui thầm cảm ơn những người mang đầy cảm hứng, dù già trẻ lớn bé, dù tai to mặt lớn hay vô danh tiểu tốt, đã bước qua cuộc đời tui, để tui được học, trưởng thành và khôn lớn. Sẽ không còn ba lô ba loa.. về tiền bạc, đạo đức, nghề nghiệp, tình duyên, vân vân…, à mà thôi, tiết chế lại chứ 30 đã là cuối đời đâu mà nói chi lắm thế. Đúc kết được mấy ý cho 3 phần nổi cộm: sức khỏe, thời gian và giá trị con người thì cũng quá ổn cho bài viết này chứ hè. Từ từ tui kể tiếp trong mấy bài viết sau ha. Ủa rồi tuổi 40 như khai ở tựa, đã viết gì đâu? Tui lẩm cẩm rồi. Kêu vài dòng mà viết tràn lan đại hải thế kia thì hết hơi cho khúc 40 tuổi mất (mà mệt thiệt nha quý vị). Thôi thì đó cũng là những nghĩ suy, gửi gắm để tới chu kỳ 10 năm tới tui nhìn lại xem mình lớn thêm tới đâu, có đổi ý kiến ý cò hay nổi loạn tuổi trung niên gì không. Bạn thấy đó, càng già trình lươn lẹo của tui càng cao, kakak. Vậy hen, tui chuồn đây. Hẹn gặp lại trong bài viết tới. À há, chào mày tuổi 30 !

Reup. Published on April 7th, 2018 Khi viết những dòng này, tui đang theo học Tiến sĩ, được 6 tháng. Cuộc đời đẩy đưa cho tui leo tới Tiến sĩ, chứ sở thích của tui cũng be bé thôi, làm thầy đến lớp dạy học. Ờm thì xong Tiến sĩ thì tui sẽ có cơ hội dạy học ở Đại học, coi như cũng đi đúng hướng thỏa mong ước rồi còn gì. Hoặc, giả sử tui không học Tiến sĩ, mà ra đi làm kỹ sư thì dần dà cũng sẽ có dịp tập huấn kỹ sư mới thôi, lo gì. Thậm chí, không theo học kỹ thuật, học gì chả được, chỉ cần mình làm giỏi thì khối người mê theo học nghề ấy mà. Hoặc hốt hụi chót là, cưới vợ đẻ con, ở rể ăn bám vợ, ở nhà dạy con, thế là cũng được đi dạy đó thôi. Thế tui còn lăn tăn chuyện gì; há chăng là Lương bổng? Chỗ làm? Yêu đương? Gia đình, con cái? hay Hậu sự??... Tui có nghĩ tới chứ, nhưng chuyện chưa xong, tương lai ko chắc chắn, thôi cho Le tui tạm để đó, đến khi trải nghiệm xong thì kể sau. Nay tui chỉ muốn chia sẻ những thứ đã qua, những trải nghiệm tui có, để giết thời gian. À không, nói bậy, công việc còn ngổn ngang đó: còn bài báo khoa học chưa đọc, còn báo cáo chưa viết, còn cuộc hẹn phải sắp xếp, còn thí nghiệm phải làm, còn thuyết trình phải chuẩn bị,... Nhưng làm việc gì hoài cũng khiến con người ta buồn chán chứ. Tui chuyển qua nghe nhạc rồi, coi phim rồi, đọc sách rồi,... thì giờ đổi gió chuyển qua viết lách vậy. Với lại cũng gần 1 năm nhịn dùng Tiếng Việt từ trong suy nghĩ rồi, giờ thảnh thơi chút cho tui xả để biết tui còn là người Việt Nam chớ. Viết bài này ra, để chia sẻ, hướng bạn đọc đến sự thông hiểu mà tự mình hoạch định con đường riêng đi nhanh hơn đến mục tiêu, không phải tốn ngần ấy tháng năm để nhận ra như tui đã từng (nhưng với tui, tháng năm ấy là sự đánh đổi xác đáng để có được một sự thông hiểu tâm đắc). Phần tiếp theo tương đối dài, nên nếu bạn còn hứng thú đọc, vui lòng ước chừng 15 phút để đọc thong thả nhé, vì tui dành tâm huyết để viết và tâm tư để kể nên rất mong bạn đạt được gì đó sau khi đọc. Từ khoa học đến đời sống Đến thời điểm này, tui tự tin vỗ ngực khẳng định không hối tiếc khi đã theo học khoa học kỹ thuật. Vì nó cho tui một thế giới quan (định hướng quan sát, hay cách nhìn nhận về thế giới, cuộc sống quanh mình) rất tổng quát, công bằng (ko phân cực) và rõ ràng. Một khi hiểu căn bản, bạn nhận ra mình có cả thế giới, rằng cảm thấy choáng ngợp trước sự thật rằng não người quá nhỏ bé để chứa hết tri thức của nhân loại. Khi bạn biết cái gốc, bạn biết đường đi đến từng ngọn ngành, và sẽ biết làm gì để tiếp tục cho cây đâm chồi nảy lộc. Tui vẫn chưa rõ học ngành khác thì có dễ đạt được điều này không, dẫu sao tui cũng không đặt nặng nên học gì, mà tựu chung thành câu hỏi là bạn muốn thành người như thế nào thôi. Dẫu sao, cuộc sống muôn màu, không thể đòi hỏi ai cũng nghĩ được giống ai, và càng không nên như thế. Gọi muôn màu cho văn vẻ trào phúng lãng mạn thôi chứ đúng nghĩa phải là cuộc sống phức tạp rối bời lắm mấy mẹ ạ. Nghiệm lại cuộc đời, tui thấy mọi ngành nghề mà ta phân loại và chọn lựa đều liên kết chặt chẽ với nhau và đan xen trong sự tương hỗ, như mạng lưới chuỗi thức ăn, như tương sinh tương khắc trong ngũ hành. Tui dần không thể chấp nhận câu nói: bạn làm kỹ thuật nên bạn chả cần quan tâm đến tiền bạc, đến quản lý, đến sản xuất, đến sức khỏe con người, môi trường,… Dù ít nhiều bạn làm không tốt các lĩnh vực khác, thì làm ơn đừng lờ nó. Nó không hiện diện trong tâm trí của bạn, không có nghĩa là nó không tồn tại. Khi có kiên nhẫn suy xét, tui tự thấy mình thông thái hơn. Từ khi biết trân trọng những ngành nghề khác, tui cảm thấy yêu đời hẳn. Tôi yêu thầy cô giáo vì họ truyền đạt kiến thức và cảm hứng học tập cho thế hệ sau; tôi yêu thơ ca vì ca nhạc thi sĩ làm tâm hồn tôi thăng hoa; tôi yêu ông bà quản lý, nhà kinh tế vì họ giúp điều phối tiền tệ, đến tay tui đi shopping; tôi yêu anh chị công nhân vì họ giúp làm ra những mặt hàng cho tui có thứ mà đi shopping; tôi yêu bà ve chai vì bả giúp phân loại rác (tái chế) từ nguồn khi hệ thống phân loại rác nước ta còn chưa hoàn chỉnh. Thế nên tui cũng yêu luôn cái nghề tui đang làm, làm khoa học. Bên cạnh đó, khi tích lũy càng nhiều quy luật cuộc sống, bạn sẽ thấy cuộc sống nó nát bét như thế nào, ừ là tui nói chữ nát bét đó. Nhưng, bạn nghiễm nhiên không còn thấy sợ nó nữa. Bạn sẽ rộng lượng hơn trước lỗi lầm của người khác (nhưng không phải là dễ dãi), bạn sẽ nao nức lòng khi thấy/nhận được cử chỉ đẹp, và bạn biết bạn cần làm gì cho cuộc sống trở nên tốt đẹp hơn. Suy cho cùng, "không gì hoàn hảo", tức ám chỉ sự “tốt” có tính tương đối thôi, luôn có chỗ cho cái tốt hơn. Thế thì hà cớ gì buồn rầu mỗi khi ta gặp sự không hài lòng, một khi đã hiểu rằng mọi thứ sẽ dần tốt hơn. Trong khoa học cũng vậy, không có điều gì là xấu hay tốt, chỉ là xấu hơn hay tốt hơn thôi. Xấu/ tốt là cảm tính đánh giá của con người, mà đã là cảm tính thì sẽ mặt nặng mặt nhẹ trong suy xét. Trong khoa học, không được để tính chủ quan xen vào sự đánh giá. Mọi thứ phải thật phẳng và công bằng. Khi vận dụng phương pháp khoa học, cuộc sống tui dễ chịu đáng kể. Tui sống có rất nhiều cảm xúc, người thiên về cảm xúc, nhưng khi làm một việc gì đó, cảm xúc phải được gạt qua một bên, nhường chỗ cho khoa học. Ví dụ chuyện tui tự đi mua kính áp tròng. Trước đó tui chưa từng dùng kính áp tròng, và thời điểm đó tui cũng không có trong tay thông số đo mắt riêng cho kính áp tròng, mà chỉ biết số đo của kính gọng. Trong ngàn mối lo mang tên tiền bạc, bác sĩ, thời gian, cuối cùng vì ham thú phiêu lưu, thay vì đi khám bác sĩ rồi lấy kê đơn mua kính áp tròng theo đúng quy trình, thì tui chọn cách tự tìm hiểu việc dùng kính áp tròng, quy đổi số đo và đánh giá rủi ro. Khi tất cả thông số đã gom đủ và kết quả đánh giá ở mức chấp nhận được, tui tự mình đặt kính và thử đeo cho lần đầu tiên. Nỗi sợ là luôn có, thao tác lóng ngóng là không tránh khỏi, phút yếu lòng và hoang mang khi tốn 30 phút mà vẫn chưa lắp/tháo tròng vào/ra được; nhưng cuối cùng đã làm được. Với lối nghĩ khoa học, tui biết nguy cơ nhiễm trùng là ở chỗ nào để giảm thiểu, tui học trước thao tác trên mạng để tự xử cho lần đầu tiên, tui khảo nghiệm trước tất cả các loại kính để chọn mua loại phù hợp cho mình, theo khía cạnh khoa học (độ cận quy đổi, bán kính tròng mắt của tui, độ cong nhãn cầu trung bình ở người, trong suốt - dùng 1 ngày cho lần đầu tiên, v.v.) chứ không phải theo sở thích, mẫu mã, giá tiền. Phiêu lưu lớn thì phần thưởng cũng lớn, nhưng có thất bại thì nó cũng rất ê chề. Cuối cùng, lựa chọn là ở bản thân bạn. Trải nghiệm ngôn ngữ trên đấu trường quốc tế Một khi đã quan niệm khoa học là không có biên giới, thì hà cớ gì cứ ngồi ì học ở nhà, phải không? Từ đó, ý định đi khỏi lũy tre làng, rìa thành phố, đường biên giới quốc gia - lãnh thổ, nơi đâu còn đi được thì cứ đi, sẽ được nung nấu, nuôi dưỡng đến khi, sớm hay muộn, bạn sẽ thực hiện nó. Ngoài đống đồ đạc lỉnh kỉnh, mớ giấy tờ linh tinh, hãy mang cho mình hành trang tiếng Anh cứng cáp. Trong ngoại giao, lời ăn tiếng nói quan trọng như thế nào thì tiếng Anh xịn khi đi ra quốc tế cũng lợi hại tương tự. Bạn sẽ không thể không đồng tình nếu tui nói bạn sẽ có nhiều lợi thế và cơ hội vượt trội khi trình tiếng Anh của bạn tiệm cận với người bản xứ nói tiếng Anh. Có niềm hạnh phúc quá đỗi khi được đứa bạn đồng nghiệp (Sau Tiến sĩ, người Pháp) nhờ sửa nội dung email, được giáo sư tin tưởng giao đi thuyết trình cho sinh viên sư phạm Toán để cho họ tiếp cận với thuật ngữ toán tiếng Anh. Hay khi được một người (Việt) khen giọng hay quá, còn người khác (Nam Á) thì khen mày có khiếu đi lồng tiếng hay phát thanh viên đấy. Có đứa bạn Đông Á bảo tao nghĩ người Việt Nam nói tiếng Anh đâu có tốt, sao mày lại khác; cô giáo tiếng Anh (Bắc Mỹ) trầm trồ nhận xét lối viết của mày không còn tì vết của người đang học ngoại ngữ, thầy giáo tiếng Anh (Việt) gật gù hài lòng khi mình vận dụng được đỉnh cao văn phạm mà thầy vừa tâm đắc dạy,... Không có bằng cấp , chứng chỉ nào bằng cho được những công nhận rất đời này. Và, chút nhắn nhủ rằng, làm ơn, đi đâu thì đi, “nhập gia tùy tục” ông bà ta nói chớ có sai đến bây giờ. Hãy dành chút lòng thành đi học tiếng địa phương (ví dụ ở Pháp thì nên học/biết tiếng Pháp), vì bạn sẽ giành được tình cảm của người bản xứ khi có thiện chí nói tiếng của họ, dù là mới bắt đầu dở banh chành. Con người ta luôn cảm thông, ưu ái cho những ai cầu tiến, chịu khó, và mở lòng với những ai gần gũi với họ, trong trường hợp này là nói cùng một ngôn ngữ. Khi bạn nhận được tình cảm của họ, bạn sẽ thấy cuộc sống xa nhà.. cũng không xa lắm. Nhà là ở bất kỳ nơi đâu ta có người mình yêu thương mà. Thế là rốt cuộc có tận 2 nhà, sướng điên lên nhé. Hãy cứ yêu đi Tui tâm đắc câu nói của MC/Diễn viên Cát Tường trong show “Sau ánh hào quang”: “Tiếng sét ái tình đến, yêu là yêu thôi, yêu mà còn nghĩ chi cho nhiều”. Tất nhiên tui không cổ xúy cho hành động yêu mù quáng, ý ở đây là yêu trong sự chân thành, không vụ lợi. Hãy yêu không điều kiện. Nghĩ lại, tui vừa hận vừa thương ba mẹ tui, hận vì từng cấm cản “học lo học, không yêu đương nha”. Điều đó khiến tui có ác cảm với tình yêu khi còn rất nhỏ, coi nó như trái cấm. Mà là trái cấm thì lỡ có ăn vào thì kết cục không được mấy tốt đẹp, như ông bà Adam và Eva từng làm. Thương vì tui giờ thấu hiểu, với trái tim non nớt của cậu con trai mới lớn lúc bấy giờ, vượt giới hạn và yêu sai cách cũng dễ xảy ra. Nó khó lường, khó kiểm soát, nên ba mẹ tui triệt rủi ro về zero cho rảnh nợ. Ờm thì hiểu ý tốt của ba mẹ mà, nhưng hận thì cứ hận, vì mấy ông cha bà mẹ xin đừng vịn cớ đó là vì “tốt nhất” cho con, cái gì cũng có giá của nó đấy. Giờ đây 26 tuổi đầu tập yêu đương “đứng đắn”, rồi học cách chia tay (đã ai từng nghĩ tới chưa?), cảm giác như 49 tuổi mới sinh con vậy. Ai từng yêu có lẽ cũng từng nếm mùi đơn phương, phản bội, day dứt, hờn ghen,.. dẫu sao với lứa tuổi này thì suy nghĩ đã đủ cứng cáp để không đến nỗi đi vào bế tắc và có những hành động quẩn trí. Ờm thì con cảm ơn ba mẹ nhen, nhưng vẫn tức anh ách đấy, từng phải nhịn quá mà :))). Ôi thôi nói lan man rồi. Ý tui là, mỗi giai đoạn đời người, con người ta sẽ có cách yêu khác nhau. (Gần đây, tui có sự cảm thông nhất định cho những vấn đề trong mối quan hệ, như lừa dối, yêu mù quáng, bắt cá 2 tay,... Có một số trường hợp, họ thiếu trải nghiệm, nên khi khai phá trong tình yêu lứa đôi, họ lỡ mắc sai lầm. Và, tha thứ là cần thiết cho trường hợp này.) Thế nên đi đâu, làm gì, ngại gì lý do này nọ, hãy cứ yêu đời yêu người. Yêu ai đó thì dành thêm thời gian với họ, nhận được tình yêu thì hãy trân trọng và biết ơn. Tình yêu đâu có lỗi, chẳng qua cách người đối xử với người mới khiến nó lấm lem bùn lầy. Lại một lần nữa, lựa chọn là ở bản thân, nhưng chân thành - vị tha là liều thuốc đúp cho một cuộc sống viên mãn. Tui đã yêu, đang yêu và sẽ tiếp tục yêu như thế. Giờ thì, cuối ngày chủ nhật rồi, đi hát karaoke thôi, đi nhắn tin chọc ghẹo vài đứa bạn, chơi chút sáo, học chút tiếng Pháp, hít đất vài cái và một tuần mới sẽ lại bắt đầu. Nhìn xuống cái bụng, véo cái ngấn mỡ mà dặn lòng tháng sau phải quay lại chơi cầu lông nghen mày. Đời cứ thế mà vui. PS: Tiêu đề có chữ "quỡn quỡn" để gần "học Tiến sĩ", vui lòng không suy diễn hay móc nối hai khái niệm này vào nhau nhen. 😉 Kẻ mộng mơ ngớ ngẩn.